Tarsus-Mersin Bölgesi Stratejik Risk Analizi ve Operasyonel Planlama Raporu
Onur Balcı - Bu rapor Google Notebook LM yapay zeka aracı ile şahsımın 10 günlük yaptığı haberler üzerinden çıkarılmış sonuçtur.
Tarih Aralığı: 19 – 23 Şubat Hazırlayan: Kıdemli Stratejik Risk Analisti ve Kamu Güvenliği Uzmanı Konu: Bölgesel Güvenlik Ekosistemi, Hidro-Meteorolojik Tehditler ve Sosyo-Ekonomik Risk Projeksiyonu
--------------------------------------------------------------------------------
1. Giriş: Bölgesel Güvenlik ve Risk Ekosistemi
Tarsus ve Mersin bölgesi, stratejik lojistik hatların kesişim noktasında bulunması ve tarımsal üretim kapasitesi nedeniyle karmaşık bir risk profili sergilemektedir. 19-23 Şubat dönemini kapsayan veriler, bölgenin eş zamanlı olarak şiddetli iklimsel baskılar ve sofistike organize suç faaliyetleriyle test edildiğini göstermektedir. Bu rapor, sahadaki anlık verileri stratejik bir çerçeveye oturtarak, kamu düzenini tehdit eden unsurları "So What?" (Peki, ne anlama geliyor?) perspektifiyle analiz etmektedir.
Stratejik Risk Matrisi Özeti:
• Yüksek Öncelikli Riskler: Hidrolojik taşkınlar (Berdan/Seyhan hattı), Organize mali suçlar (Yasadışı bahis), Aranan ağır suçlu profilleri.
• Orta Öncelikli Riskler: Kusurlara bağlı lojistik darboğazlar, Fırsatçı fiyatlandırma kaynaklı toplumsal huzursuzluk.
• Gelişen/İkincil Riskler: Yaban hayatı göçü kaynaklı halk sağlığı ve trafik riskleri, Sosyal hizmet boşlukları (Engelli bakım merkezleri).
2. Hidro-Meteorolojik Tehditler ve Tarımsal Risk Yönetimi
Seyhan Nehri ve Berdan Barajı’ndaki su rejimindeki değişimler, bölgenin ekonomik omurgası olan tarımı ve yerleşim güvenliğini doğrudan tehdit etmektedir. Berdan Barajı’nın %87 doluluk oranına ulaşması, kontrollü tahliye süreçlerini zorunlu kılmış; bu durum Seyhan Nehri’nin yatak kapasitesini zorlayarak kritik eşiklerin aşılmasına neden olmuştur.
Su Seviyesi ve Etki Analizi
|
Etki Alanı
|
Gözlemlenen Risk
|
Stratejik Etki (So What?)
|
|
Baharlı Mahallesi
|
Setlerin aşılma ve yerleşim yerlerini su basma riski.
|
Yerel halkın tahliye zorunluluğu ve barınma krizi potansiyeli.
|
|
Kefeli, Çöplü ve Dervişler
|
Geniş tarım arazilerinin tamamen su altında kalması.
|
Bölgesel gıda arz güvenliğinin zedelenmesi ve çiftçi borç yükü artışı.
|
|
Seyhan Kıyıları
|
Su yükselmesiyle yaban hayatının yerleşim alanlarına kayması.
|
Halk sağlığı (kuduz/ısırılma) ve D-400 trafiğinde yaban hayvanı kaynaklı kazalar.
|
|
Kayadibi Köyü
|
Şiddetli fırtına sonucu depo çatılarının uçması.
|
Kritik depolama alanlarının işlevsiz kalması ve fiziksel güvenlik açığı.
|
Mersin Büyükşehir Belediyesi ekiplerinin yürüttüğü gece mesaisi ve Muhtar Kutsal Avşar’ın "hazır kıta" beyanı, yerel müdahale kapasitesinin farkındalığını göstermekle birlikte; fiziksel set güçlendirmelerinin ivediliğini ortaya koymaktadır.
3. Kamu Düzeni, Organize Suçlar ve Adli Güvenlik Analizi
Mersin ve Tarsus ekseninde yürütülen operasyonlar, bölgenin sadece yerel asayiş olaylarıyla değil, devasa finansal hacimli paralel yapılarla da mücadele ettiğini kanıtlamaktadır.
Yüksek Öncelikli Adli Vakalar ve Stratejik Analiz
• Paralel Finansal Sistem: Yasadışı Bahis (1.03 Milyar TL): 2023-2025 dönemini kapsayan bu suç ağı, 1.039.348.153,88 TL tutarındaki hacmiyle bölge ekonomisi üzerinde bozucu bir etkiye sahiptir. Bu denli büyük bir kayıt dışı ekonomi, meşru işletmeler üzerinde haksız rekabet yaratmakta ve elde edilen gelirin silahlı suç örgütlerine (ele geçirilen çelik kasa ve mühimmatlar kanıtıyla) aktarılma riskini barındırmaktadır.
• Narkotik Blokajı (27 Litre Metamfetamin): Akdeniz ilçesi otoban hattında ele geçirilen bu miktar, bölgenin bir transit geçiş noktası olarak kullanıldığını doğrulamaktadır. Bu operasyon, uyuşturucunun sokak düzeyine inmeden kaynağında kesilmesi açısından operasyonel bir zaferdir.
• Aranan Şahıslar ve Suçlu Profili (555 Yakalama): Son bir ayda yakalanan 555 şahıs arasında A.Y. (98 yıl 11 ay - Firar), H.A. (27 yıl 5 ay - Silah) ve M.E. (27 yıl - Kasten Öldürme) gibi isimlerin bulunması, adli caydırıcılığın tesisi için hayati öneme sahiptir.
Analitik Not: Kaynaklarda geçen "20 Mart Cuma/2026 Fitre" gibi tarihler, stratejik planlama birimleri tarafından gelecek dönemlerin (Ramadan/Bayram) güvenlik projeksiyonu için birer veri seti olarak ele alınmalı, tatil dönemlerindeki suç artış olasılıklarına karşı personel kaydırma planları bu veriler ışığında revize edilmelidir.
4. Sosyo-Ekonomik Dinamikler ve Toplumsal Huzur
Bölgedeki ekonomik göstergeler, özellikle hizmet sektöründeki kontrolsüz fiyat artışları nedeniyle toplumsal huzuru aşındırma potansiyeline sahiptir.
• Enflasyonist Tetikleyiciler: Tarsus'ta saç tıraşı ücretinin 500 TL'ye çıkması, dar gelirli demografinin satın alma gücünü erozyona uğratan bir faktördür. Benzer şekilde, vatandaşların "Ramazan menüsü değil fırsat menüsü" olarak nitelendirdiği 450 TL'lik paketler, toplumsal dayanışma kültürüne duyulan güveni sarsmaktadır.
• Kurumsal Mitigasyon: Özel sektördeki fırsatçı fiyatlandırma eğilimi; Adana Vakıflar Bölge Müdürlüğü’nün (günlük 250 kişilik iftar) ve CHP Tarsus İlçe Başkanlığı’nın (kadın emeği odaklı erişte dağıtımı) çalışmalarıyla dengelenmeye çalışılmaktadır. Bu durum, toplumsal barışın şu an için "kurumsal sosyal yardımlar" sayesinde kırılgan bir dengede durduğunu göstermektedir.
• Hizmet Boşluğu Analizi: Tarsus Otizm Derneği Başkanı Fatih Düzenli’nin vurguladığı "Günübirlik Bakım Merkezi" eksikliği, engelli birey bakımını üstlenen ailelerin iş gücüne katılımını engellemekte ve bu demografinin savunmasızlığını artırmaktadır.
5. Kentsel Altyapı ve Trafik Güvenliği Riskleri
Kentsel altyapıdaki kusurlar, sadece birer belediyecilik sorunu değil, aynı zamanda acil durum müdahale hızını etkileyen operasyonel engellerdir.
Kritik Altyapı Kusurları ve Lojistik Darboğazlar
1. Lojistik Darboğaz: Otoban Batı Gişeleri ile Çukurova Fabrikası güzergahındaki "lastik patlatan yollar", bölgenin sanayi tedarik zinciri için bir lojistik darboğaz oluşturmaktadır. Araçların hasar alması, sadece maliyet artışı değil, stratejik sevkiyatların gecikmesi anlamına gelmektedir.
2. Acil Müdahale Engeli: Şiddetli yağışlar ve taşan dereler nedeniyle aksayan yol çalışmaları, ambulans ve itfaiye gibi ekiplerin "Altın Saat" (Golden Hour) olarak tabir edilen kritik müdahale süresini riske atmaktadır.
3. Yaya ve Trafik Güvenliği:
◦ Zeytin Pazarı/Hal Kavşağı: Sinyalizasyon ve dikkatsizlik kaynaklı çarpışmaların yoğunlaştığı sıcak noktalar.
◦ Yenice Yüksek Mahallesi (D-400): Yaya geçidi eksikliği nedeniyle öğrencilerin ve yaşlıların yoğun trafik altında can güvenliği riskiyle karşı karşıya kalması.
6. Sonuç: Proaktif Kriz Yönetimi ve Operasyonel Öneriler
Tarsus ve Mersin bölgesi, doğal afetlerin ekonomik ve sosyal riskleri tetiklediği bir "bileşik risk" döneminden geçmektedir. Kamu otoritesine olan güvenin korunması ve düzenin tesisi için aşağıdaki eylemler ivedilikle hayata geçirilmelidir:
Acil Eylem Planı (3 Maddelik Strateji)
1. Hidrolojik Risk ve Fiziksel Koruma: Baharlı, Kefeli, Çöplü ve Dervişler köylerindeki nehir setleri acilen modernize edilmeli; Seyhan kıyısındaki yaban hayatı yerleşim baskısı halk sağlığı ekiplerince denetlenmelidir.
2. Piyasa Denetimi ve Sosyal Denge: Ramazan menüsü ve berber tarifeleri gibi alanlarda Ticaret İl Müdürlüğü ve Zabıta eliyle fahiş fiyat denetimleri sıkılaştırılmalı; engelli bakım merkezi gibi "hizmet boşlukları" doldurularak toplumsal direnç artırılmalıdır.
3. Kritik Altyapı ve Ulaşım Güvenliği: Yenice Yüksek Mahallesi/D-400 güzergahına ivedilikle yaya geçidi inşa edilmeli; Çukurova Fabrikası lojistik hattındaki yol hasarları, sanayi akışını korumak adına öncelikli olarak onarılmalıdır.
Bölgesel güvenliğin sürdürülebilirliği; emniyetin operasyonel gücü, belediyenin altyapı hızı ve sivil/kamusal dayanışma ağlarının koordinasyonuyla mümkündür.